แร่ธาตุรวมกับกากแห้งคือสิ่งเดียวกันไหม

เกือบเหมือนกัน กากแห้งคือน้ำหนักของเกลือแร่ที่เหลือหลังระเหยน้ำที่ 180 °C ส่วนแร่ธาตุรวมคือผลรวมของไอออนจากผลวิเคราะห์ ซึ่งมักสูงกว่าเล็กน้อย เพราะไบคาร์บอเนตบางส่วนสลายตัวไปตอนระเหย

น้ำดื่มควรมี pH เท่าไรจึงดีที่สุด

มาตรฐานยอมให้ pH อยู่ระหว่าง 6–6.5 ถึง 9–9.5 ภายในช่วงนี้ pH มีผลต่อรสชาติ ไม่ได้มีผลต่อคุณภาพของน้ำ

แปลงความกระด้างจาก มก./ล. ของแคลเซียมคาร์บอเนต เป็นมิลลิกรัมสมมูล/ล. อย่างไร

หารด้วย 50 ค่าสูงสุดของไทยที่ 100 มก./ล. จึงเท่ากับ 2 มิลลิกรัมสมมูล/ล. ซึ่งเข้มกว่ามาตรฐานน้ำประปาของรัสเซีย 3.5 เท่า

ทำไมฉลากเขียนว่า Na + K แทนที่จะแยกโซเดียมออกมา

เป็นธรรมเนียมของมาตรฐานน้ำแร่รัสเซีย น้ำเหล่านี้มักมีโพแทสเซียมน้อยกว่าโซเดียมมาก จึงถือได้ว่าตัวเลขนั้นเกือบทั้งหมดคือโซเดียม

ข้อความว่าเหมาะกับอาหารโซเดียมต่ำหมายความว่าอย่างไร

ตามกฎของสหภาพยุโรป น้ำแบบนั้นมีโซเดียมน้อยกว่า 20 มก. ต่อลิตร ถ้าคุณต้องจำกัดเกลือ ให้ดูบรรทัดนี้และปรึกษาแพทย์เรื่องการเลือกน้ำ

ส่วนประกอบและสุขภาพ · 9 นาที · 17 กันยายน 2026

พาสปอร์ตน้ำ: ความหมายของแร่ธาตุรวม pH ความกระด้าง และไอออน

อธิบาย TDS, pH, ความกระด้าง, CO₂, แคลเซียม, แมกนีเซียม, โซเดียม และค่าอื่นบนฉลาก พร้อมเกณฑ์ของสหภาพยุโรปเป็น มก./ล.

สรุปสั้นๆ: ค่าแร่ธาตุรวมบอกว่าในน้ำหนึ่งลิตรมีเกลือแร่เท่าไร (น้ำสำหรับดื่มประจำวันไม่เกิน 1 ก./ล.) ค่า pH บอกความเป็นกรดด่าง ส่วนความกระด้างบอกปริมาณแคลเซียมกับแมกนีเซียม ไอออนตัวใดตัวหนึ่งจะถือว่าเด่นก็ต่อเมื่อเกินเกณฑ์ ตามกฎของสหภาพยุโรปคือ ไบคาร์บอเนตเกิน 600 มก./ล. แคลเซียมเกิน 150 แมกนีเซียมเกิน 50 และโซเดียมเกิน 200 ถ้าโซเดียมต่ำกว่า 20 มก./ล. ก็ดื่มได้แม้ต้องจำกัดเกลือ

แร่ธาตุรวมและ TDS

แร่ธาตุรวมคือผลรวมของไอออนที่ละลายอยู่ทั้งหมดในน้ำหนึ่งลิตร ระบุเป็น มก./ล. หรือ ก./ล. ภาษาอังกฤษเรียกว่า TDS หรือ total dissolved solids เครื่องวัด TDS แบบใช้ในบ้านคำนวณจากค่าการนำไฟฟ้า ตัวเลขที่ได้จึงเป็นค่าประมาณ ตามมาตรฐาน GOST R 54316-2020 น้ำที่ไม่เกิน 1 ก./ล. ถือเป็นน้ำจืด 1–2 ก./ล. มีแร่ธาตุน้อยมาก 2–5 มีแร่ธาตุน้อย และ 5–10 มีแร่ธาตุปานกลาง ส่วนตามกฎของสหภาพยุโรป ไม่เกิน 50 มก./ล. คือมีเกลือแร่ต่ำมาก ไม่เกิน 500 มก./ล. คือต่ำ และเกิน 1500 มก./ล. คือน้ำที่อุดมด้วยเกลือแร่

แร่ธาตุรวมคือผลรวมของไอออนและโมเลกุลที่ละลายอยู่ทั้งหมดในน้ำหนึ่งลิตร ระบุเป็น มก./ล. หรือ ก./ล.
TDS (total dissolved solids) คือค่าเดียวกันในภาษาอังกฤษ เครื่องวัด TDS แบบใช้ในบ้านคำนวณจากค่าการนำไฟฟ้า ตัวเลขจึงเป็นค่าประมาณ
ตาม GOST R 54316-2020 น้ำไม่เกิน 1 ก./ล. คือน้ำจืด 1–2 ก./ล. มีแร่ธาตุน้อยมาก 2–5 ก./ล. มีแร่ธาตุน้อย 5–10 ก./ล. มีแร่ธาตุปานกลาง และ 10–15 ก./ล. มีแร่ธาตุสูง
ตามระเบียบสหภาพยุโรป 2009/54 น้ำไม่เกิน 50 มก./ล. มีเกลือแร่ต่ำมาก ไม่เกิน 500 มก./ล. ถือว่าต่ำ และเกิน 1500 มก./ล. ถือว่าอุดมด้วยเกลือแร่
เทียบให้เห็นภาพ: Icelandic Glacial มี 62 มก./ล. Narzan มี 2–3.5 ก./ล. และ Essentuki No. 4 มี 7–10 ก./ล.

pH ความกระด้าง และ CO₂

สามค่านี้เป็นค่าที่คนเข้าใจผิดบ่อยที่สุด pH บอกความเป็นกรดด่าง ค่า 7 คือกลาง สูงกว่านั้นคือด่าง มาตรฐาน SanPiN ยอมให้อยู่ที่ 6–9 ส่วนสหภาพยุโรป 6.5–9.5 และภายในช่วงนี้ pH มีผลต่อรสชาติ ไม่ใช่คุณภาพ ความกระด้างคือผลรวมของแคลเซียมกับแมกนีเซียม รัสเซียคิดเป็น มิลลิกรัมสมมูล/ล. โดยน้ำประปาต้องไม่เกิน 7 ส่วนไทยคิดเป็น มก./ล. ของแคลเซียมคาร์บอเนต โดยน้ำบรรจุขวดต้องไม่เกิน 100 ส่วน CO₂ คือคาร์บอนไดออกไซด์ที่ละลายอยู่ ใน Narzan เป็นก๊าซธรรมชาติจากแหล่ง ประมาณ 2.5 ก./ล.

pH บอกความเป็นกรดด่าง ที่ 7 คือเป็นกลาง ต่ำกว่า 7 คือกรด สูงกว่า 7 คือด่าง มาตรฐาน SanPiN ยอมให้น้ำดื่มอยู่ที่ 6–9 ส่วนสหภาพยุโรปอยู่ที่ 6.5–9.5
Icelandic Glacial มี pH 8.4 ตามข้อมูลแบรนด์ ส่วน 6ty Degrees อยู่ที่ 8.5 น้ำแบบนี้รสชาตินุ่ม แต่ค่า pH ไม่ได้บอกว่าน้ำดีต่อสุขภาพหรือไม่
ความกระด้างคือผลรวมของแคลเซียมกับแมกนีเซียม รัสเซียคิดเป็นมิลลิกรัมสมมูล/ล. โดยน้ำประปาไม่เกิน 7 ส่วนไทยคิดเป็น มก./ล. ของแคลเซียมคาร์บอเนต โดยน้ำบรรจุขวดไม่เกิน 100
CO₂ คือคาร์บอนไดออกไซด์ที่ละลายอยู่ ใน Narzan เป็นก๊าซธรรมชาติ ประมาณ 2.5 ก./ล. จากผลวิเคราะห์ล็อตปี 2023 ส่วนในสหภาพยุโรป น้ำที่มี CO₂ อิสระเกิน 250 มก./ล. เรียกว่าน้ำกรดได้

น้ำแร่มีแคลเซียม แมกนีเซียม และโซเดียมเท่าไร

ตามกฎของสหภาพยุโรป น้ำจะเรียกว่าน้ำแคลเซียมเมื่อมีแคลเซียมตั้งแต่ 150 มก./ล. เรียกว่าน้ำแมกนีเซียมเมื่อมีแมกนีเซียมตั้งแต่ 50 มก./ล. และเรียกว่าน้ำโซเดียมเมื่อมีโซเดียมตั้งแต่ 200 มก./ล. Narzan ผ่านสองเกณฑ์แรก คือมีแคลเซียม 200–600 มก./ล. และแมกนีเซียม 50–180 มก./ล. ตามฉลาก และมีแคลเซียม 361–381 มก./ล. จากผลวิเคราะห์ล็อตปี 2023 ส่วน Essentuki No. 4 มีโซเดียมกับโพแทสเซียม 2000–3000 มก./ล. ซึ่งเป็นตัวเลขสำคัญสำหรับคนที่นับปริมาณเกลือ เพราะ WHO แนะนำให้ผู้ใหญ่รับโซเดียมไม่เกินวันละ 2 ก. ส่วนลิเทียมพบในปริมาณน้อยมาก

แคลเซียม (Ca): ตามกฎสหภาพยุโรป น้ำแคลเซียมเริ่มที่ 150 มก./ล. Narzan ระบุบนฉลาก 200–600 มก./ล. และผลวิเคราะห์ล็อตปี 2023 อยู่ที่ 361–381 มก./ล.
แมกนีเซียม (Mg): เกณฑ์ของสหภาพยุโรปเริ่มที่ 50 มก./ล. Narzan มี 50–180 มก./ล. แมกนีเซียมมากจะให้รสขมเล็กน้อย มาตรฐาน SanPiN จึงจำกัดไว้ที่ 50 มก./ล. สำหรับน้ำประปา
โซเดียม (Na) และโพแทสเซียม (K) บนฉลากน้ำรัสเซียมักเขียนรวมเป็นบรรทัดเดียว ในสหภาพยุโรป น้ำโซเดียมเริ่มที่ 200 มก./ล. ส่วนข้อความว่าเหมาะกับอาหารโซเดียมต่ำ ใช้ได้เมื่อมีโซเดียมน้อยกว่า 20 มก./ล.
Essentuki No. 4 มีโซเดียมกับโพแทสเซียม 2000–3000 มก./ล. และ WHO แนะนำให้ผู้ใหญ่รับโซเดียมไม่เกินวันละ 2 ก. ดังนั้นขวดขนาด 0.45 ล. จึงคิดเป็นสัดส่วนที่เห็นได้ชัดของปริมาณนั้น
ลิเทียม (Li) ในน้ำแร่มีอยู่ในปริมาณน้อยมาก ส่วนน้ำประปาของรัสเซียกำหนดไว้ไม่เกิน 0.03 มก./ล.

แอนไอออน: HCO₃, SO₄, Cl, F, NO₃

แอนไอออนคือตัวกำหนดรสชาติ ไบคาร์บอเนตทำให้รสนุ่มขึ้น สหภาพยุโรปถือว่าน้ำไบคาร์บอเนตเริ่มที่ HCO₃ เกิน 600 มก./ล. ส่วน Narzan มี 1000–1950 มก./ล. และ Essentuki No. 4 มี 3400–4850 ซัลเฟตให้รสขมอ่อนๆ เกณฑ์อยู่ที่ 200 มก./ล. Narzan มี 250–1100 คลอไรด์ให้รสเค็ม เกณฑ์ 200 มก./ล. เช่นกัน Essentuki No. 4 มี 1300–2000 ส่วนฟลูออไรด์กับไนเตรตต่างออกไป เพราะเป็นค่าด้านความปลอดภัย ไม่ใช่เรื่องรสชาติ

ไบคาร์บอเนต (HCO₃) ทำให้รสนุ่มขึ้น เกณฑ์น้ำไบคาร์บอเนตของสหภาพยุโรปคือเกิน 600 มก./ล. Narzan มี 1000–1950 และ Essentuki No. 4 มี 3400–4850 มก./ล.
ซัลเฟต (SO₄) ให้รสขมอ่อนๆ เกณฑ์ของสหภาพยุโรปคือเกิน 200 มก./ล. Narzan มี 250–1100 มก./ล.
คลอไรด์ (Cl) ให้รสเค็ม เกณฑ์ของสหภาพยุโรปคือเกิน 200 มก./ล. Essentuki No. 4 มี 1300–2000 มก./ล.
ฟลูออไรด์ (F): น้ำที่มีฟลูออไรด์ตามนิยามของสหภาพยุโรปเริ่มที่ 1 มก./ล. ถ้าเกิน 1.5 มก./ล. ไม่แนะนำให้เด็กอายุต่ำกว่า 7 ปีดื่มเป็นประจำ
ไนเตรต (NO₃) เป็นตัวชี้วัดการปนเปื้อน ไม่ใช่แร่ธาตุที่ต้องการ ค่าสูงสุดของ WHO และสหภาพยุโรปคือ 50 มก./ล. ส่วน SanPiN คือ 45 มก./ล.

ซิลิกาและโบรอน

สองบรรทัดนี้บนฉลากไม่ใช่เรื่องน่ากลัว ซิลิกาเขียนในรูปกรดเมทาซิลิซิก H₂SiO₃ ใน Essentuki No. 4 มี 10–60 มก./ล. และใน Narzan มี 10–50 มก./ล. ส่วนโบรอนเขียนในรูปกรดออร์โทบอริก H₃BO₃ ใน Essentuki No. 4 มี 30–70 มก./ล. ชื่อของน้ำจึงมีคำว่าโบริกอยู่ด้วย ทั้งสองอย่างเป็นองค์ประกอบตามธรรมชาติจากแหล่งน้ำ สำหรับน้ำประปา SanPiN จำกัดโบรอนไว้ที่ 0.5 มก./ล. แต่เกณฑ์นี้ไม่ใช้กับน้ำแร่บำบัด

ซิลิกาบนฉลากเขียนในรูปกรดเมทาซิลิซิก H₂SiO₃ Essentuki No. 4 มี 10–60 มก./ล. และ Narzan มี 10–50 มก./ล.
โบรอนเขียนในรูปกรดออร์โทบอริก H₃BO₃ Essentuki No. 4 มี 30–70 มก./ล. ชื่อของน้ำจึงมีคำว่าโบริกอยู่ด้วย
ซิลิกาและโบรอนในน้ำแร่เป็นองค์ประกอบตามธรรมชาติของแหล่งน้ำ สำหรับน้ำประปา SanPiN จำกัดโบรอนไว้ที่ 0.5 มก./ล. แต่เกณฑ์นี้ไม่ใช้กับน้ำแร่บำบัด
ตัวเลขทั้งหมดมาจากฉลากและจาก GOST R 54316-2020 องค์ประกอบของน้ำธรรมชาติเปลี่ยนแปลงเล็กน้อยได้ จึงระบุเป็นช่วง